Hoewel de deadline voor het inleveren van onze afrondende opdracht al verstreken is, bezoeken we toch nog de Open ICT opleiding van Fontys op Strijp in Eindhoven. Het was inspirerend! Lees er alles over in dit reflectieverslag.
Eindelijk onderwijs!
Het is misschien een beetje flauw maar ik merkte dat de context die voor mij bekend is ook iets anders met me doet. In tegenstelling tot het eerdere werkbezoek en de gedeelde praktijkverhalen, ben ik met deze materie bekend. Ik kan me een beeld vormen van de impact en ben ook meer bekend met de organisatie. Dat maakt ook meteen dat ik veel kritischer ben wat misschien niet altijd even helpend is.
We worden ontvangen door Erdinç Saçan, wat een fijne verrassing is want ik had het niet verwacht. Zijn collega Eric Slaats stelt zich voor en begint zijn presentatie waarbij in het begin de nadruk ligt op het 'waarom' van deze vorm van onderwijs. Ik moet erg wennen aan het slide-deck, in tegenstelling tot wat ik gewend ben staat de centrale boodschap niet centraal op de dia maar is die in de marge te vinden. Het maakt dat ik beter luister en meer aantekeningen maak. Deze vorm van overdragen is ook niet gebruikelijk in de opleiding. Er is namelijk geen klassikaal lesmoment.
Terug naar het waarom, we staat stil bij het belang van ownership bij leren. We hebben in de toekomst uitdagende problemen, daar hebben we volwassenen voor nodig die andere dingen kunnen dan we nu van professionals vragen. Het ecosysteem waar je leerlingen voor opleidt zou de kern van je onderwijs moeten zijn. Dat is vaak niet het geval. Ondertussen gaat de technologie door, je houdt het niet meer tegen, belangrijk dus om te leren leven in een maatschappij waarin die technologie zo'n grote rol speelt. Of te leren om de huidige invloed van technologie ter discussie te stellen. Dat laatste is mijn eigen beschouwing en leer je ook niet in de geijkte lessen op school.
Binnen Fontys Open ICT gaan ze niet uit van de SDG's maar van de IDG's: de inner development goals.
Digitale transformatie?
Het werkbezoek laat een goed voorbeeld zien van een geslaagde digitale transformatie. Het LMS Canvas met een plug-in als FeedPulse maken het mogelijk voor de student om zelf te reflecteren op het, eigen uitgestippelde, leerproces. Mede-studenten, praktijkbegeleiders en onderwijsprofessionals zijn bevraagbaar door de student voor feedback op het leren van de student. Deze manier van werken vraagt veel van het onderwijs, het moet namelijk niet gegeven worden maar aangeboden in een vorm die door de student zelf uitgediept kan worden. Veel verantwoordelijkheid bij de student dus. Kan iedere student dit? Dat is de vraag, en die vraag is net zo legitiem als de vraag: kan iedere student deelnemen aan de 'reguliere' vorm van onderwijs?
De uitvoering van deze digitale transformatie staat of valt door de onderwijsprofessional. Die zijn een stuk kritischer over de ontwikkelingen. Mensen kiezen ervoor om een andere werkgever te zoeken en een 'uittocht' van mensen is niet altijd de beste publiciteit.
Randvoorwaarden
Om tot deze praktische uitvoer te komen van digitale transformatie wordt als randvoorwaarden 'sociale veiligheid' genoemd. Zowel voor de lerende als voor de betrokken professionals is het belangrijk om te weten wat 'fouten' zijn, of dat die niet bestaan omdat ze als learning opportunities gezien worden.
Belangrijk is ook dat de transformatie breed gedragen wordt. Hoewel er een stevige ruggesteun is (geweest?) vanuit het CvB is alleen ruggesteun niet genoeg. Het goede verhaal moet gedeeld worden. Als je binnen een organisatie al heel wat jaren hetzelfde verhaal aan het vertellen bent dan kan dat ervaren worden als een langspeelplaat die blijft hangen in een groef. Je collega's zullen niet altijd meer goed en open kunnen luisteren. Dit is een risico wanneer er binnen de organisatie maar een klein clubje kartrekkers is. Ik herken dit wel vanuit het VO. Als iets te veel aan 1 persoon of een klein clubje 'plakt' dan is duurzame verandering echt een uitdaging. Je zult ook echt stevig in je schoenen moeten staan wanneer het verhaal 'buiten' de organisatie goed ontvangen wordt en er 'intern' nog het een en ander te doen is. Leiderschap is dan echt onontbeerlijk, persoonlijk leiderschap als eerste en daarnaast ook leiderschap binnen de organisatie. Dit is de koers die we gaan varen, doe mee of ga weg! In een branche waar de werkdruk hoog is en de vacatures lang open staan is dat laatste wel echt moeilijk. Moeilijk maar niet onoverkomelijk lijkt mij. Met de opgedane kennis uit deze opleiding ga ik mijn steentje bijdragen aan deze uitdaging!
